Activist Dror Cohen Rapoport (73) overleden – in memoriam

Mobiliteitsconsulent en activist Dror Cohen Rapoport is op 73-jarige leeftijd overleden. Hij was al enige tijd ziek. De visueel gehandicapte activist van Joodse komaf was een bekende verschijning in Amsterdam en omgeving, waar hij jarenlang streed voor meer toegankelijkheid en mobiliteit voor blinden en slechtzienden. Cohen Rapoport kan volgens Cliëntenbelang Amsterdam, waar hij kind aan huis was, gerust ‘mister geleidelijn’ genoemd worden. Het is mede aan hem te danken dat er op zoveel plekken in de hoofdstad geleidelijnen liggen. Met een loep bestudeerde hij tekeningen en o-wee als er een geleidelijn of markering ontbrak! aldus de organisatie.

Noord-Italië
Cohen Rapoport groeide op in een Joods gezin, dat net als andere Joodse naoorlogse gezinnen een litteken had overgehouden aan de Sjoa. Hij liet zich daar niet van weerhouden om middenin de maatschappij te staan. Zijn Joodse familie kwam uit Groningen en Drenthe en gaandeweg wist hij via de Nederlandse Kring voor Joodse Genealogie zijn familiegeschiedenis te ontrafelen. Dat deed hij samen met zus Freda. Hun moeder Rosa Kersse, was de enige die hen als ‘wandelende encyclopedie’ iets kon vertellen over de Joodse familieverbanden. Meer dan 25 jaar geleden zochten ze met moeder in archieven in Groningen en Drenthe naar informatie in vergeelde documenten en oude microfiches, aldus de Kring. De familienaam bleek uiteindelijk uit Noord-Italië afkomstig te zijn.

Stopera
Los daarvan was Cohen Rapoport jarenlang actief als activist en ‘mobiliteitsconsulent’. Hij streed voor meer toegankelijkheid en mobiliteit voor blinden en slechtzienden in Nederland, en in Amsterdam in het bijzonder. Inspreken, actie voeren, overleggen en lobbyen voor deze zaak was hem zeker niet vreemd. Op de Stopera – het Amsterdamse stadhuis – was hij met regelmaat te vinden. Bij Cliëntenbelang, de organisatie in Amsterdam die opkomt voor de belangen van mensen met een handicap, was hij kind aan huis. “Dror had een enorme kennis van geleidelijnen die hij ook inzette als lid van de Reizigersadviesraad. De aanleg van geleidelijnen bij zebrapaden is in Amsterdam vast beleid geworden, óók over fietspaden heen. Dat is uniek in Nederland,” vertelt beleidsmedewerker Bart Weggeman.

Nuttige acties
Cohen Rapaport kende de hoofdstad op zijn duimpje, met name het Amstelstation en omgeving, aldus Weggeman. “Daar kende hij iedere vierkante centimeter. Soms werd hij moedeloos omdat zaken blijvend verkeerd gingen. Dan riep hij: ‘Ik voel me iemand in de mist!’ Maar hij ging onvermoeid voort en het glas bleef halfvol.” Met de jaren kreeg hij het voor elkaar om zijn boosheid over ontoegankelijkheid om te zetten in nuttige acties. Cohen Rapaport stond bekend als ‘een doorzetter met een groot hart voor anderen waardoor hij soms zichzelf vergat’.

‘Daar heb je Dror weer’
Volgens Cliëntenbelang was Cohen Rapaport ‘iemand met een missie, een gedrevenheid en een energie tot op het laatst toe’. Hij sprak regelmatig in bij commissievergaderingen van de gemeenteraad en schreef brieven naar overheden en instanties. Ook nam hij contact op met gemeenteambtenaren die zich bezighielden met verkeerslichtinstallaties, dynamische reisinformatie of projecten in de openbare ruimte. Hij bediende wekelijks het vervoersbedrijf GVB met lijstjes van informatiepanelen die het niet deden. Ze zeiden: ‘oh daar heb je Dror weer’, maar het werd wel meteen hersteld, aldus Cliëntenbelang op de site.

Video-vergaderen
“De afgelopen tijd moesten we noodgedwongen video-vergaderen, met een paar plekken in de vergaderzaal voor wie dat echt niet lukte,” vertelt Weggeman. “Dror had niet bepaald een liefde voor moderne communicatiemiddelen. Heel begrijpelijk als je een ernstige visuele beperking hebt. Zo heeft hij nooit een mobiele telefoon genomen. Hij verbaasde ons doordat hij de laatste vergadering zelf meedeed vanachter zijn computer.” In juli beëindigde Cohen Rapaport zijn mail aan een projectmedewerker van het vernieuwde Leidseplein als volgt: ‘Het gehele gebied is wel opgeknapt, maar de bruikbaarheid van de openbare ruimte is voor hen met een fysieke of visuele beperking niet verbeterd. Graag je reactie. En blijf gezond.’

In Assen begraven
Cohen Rapaport was al enige tijd ziek en werd niet helaas meer beter. Hij overleed op 23 september in zijn woonplaats Amsterdam en werd drie dagen later begraven op de Joodse begraafplaats van Assen. Vanuit zijn vriendenkring zijn enkele herinneringen aan hem online te vinden, waaronder over zijn werkzaamheden als ‘mobiliteitsconsulent’. De – inmiddels blind geworden – fotograaf Hannes Wallrafen schrijft: ‘Dankzij Dror wist ik altijd de weg door het Amstelstation te vinden’. Anderen zeggen hem vreselijk te gaan missen: ‘Al was hij af en toe heel erg eigenwijs, maar wie is dat nu niet?’. En: ‘Naast zijn grote belang voor de belangenbehartiging was hij ook erg sociaal, had oprechte belangstelling voor iedereen’.

Lees ook:
Joodse genealogie-club Amoetat Akevoth ‘Dutch Jewry’ gaat in liquidatie
De Joodse genealogie-organisatie Amoetat Akevoth stopt haar activiteiten definitief in de zomer van 2020. De organisatie gaat in liquidatie. Gedurende dertien jaar was DutchJewry.org de grootste genealogische website van Joods Nederland. Mede daarop heeft Amoetat Akevot de Dutch Jewish Genealogical Data Base ofwel het Nederlands Joodse Genealogische Gegevens Bestand (DJGB) ontwikkeld en onderhouden.