Omstreden Van Gogh voor 173 miljoen euro geveild
Het schilderij Châtaigniers en fleurs – Bloeiende kastanjebomen – van Vincent Van Gogh, dat volgens Joodse erven roofkunst zou zijn, is alsnog geveild. Bij Sotheby’s in New York bracht het werk 173 miljoen euro op, een record voor een doek van de Nederlandse kunstschilder. De koper is anoniem. De veiling kon doorgaan omdat Sotheby’s en de nazaten van een van de oorspronkelijke eigenaren tot een akkoord zijn gekomen.
Het werk was in de jaren dertig in handen van de Duits-Joodse familie Fischer, die het moesten verkopen als gevolg van de Jodenvervolging. Volgens de erven was de verkoop destijds onder druk gebeurd van de nazi’s en zou er daarom sprake zijn van roofkunst. Er kwam een gesprek tussen hen en Sotheby’s en er werd een deal met de vorige eigenaars gesloten, een familie uit Argentinië.
Record
Volgens Sotheby’s was de veiling uniek. Als eerste was het voor het eerst in zestig jaar tijd dat het werk in het openbaar te zien was. Ten tweede gaat het om een recordopbrengst voor een Van Gogh. De waarde van het doek werd vooraf geschat op 163 miljoen euro, maar tijdens de veiling ging het voor 173 miljoen euro onder de hamer. Het gaat naar een anonieme koper en zal dus voorlopig niet meer openbaar te zien zijn.
Kastanjes
Châtaigniers en fleurs werd in mei 1890 door Van Gogh vervaardigd. Hij was destijds ontslagen uit de psychiatrische inrichting van in Saint-Rémy en was net aangekomen in het dorp Auvers-sur-Oise, nabij Parijs. Hij ging weer aan de slag en schilderde veel werken. Het beeld bevat grote kastanjes vol bloesem, wandelende vrouwen op straat en veel blauw, groen en geel.
Schoonzoon
Twee maanden later overleed Van Gogh op 37-jarige leeftijd. Zijn broer Theo nam het doek over, waarna het in handen kwam van diens weduwe. Zij verkocht zij het aan een Franse aristocraat, de prins de Wagram, die het op zijn beurt in 1909 doorverkocht aan de Duits-Joodse uitgever Samuel Fischer. Na zijn dood kwam het in bezit van zijn schoonzoon Gottfried Bermann Fischer.
Belasting
De familie Fischer werd door het nationaalsocialistische regime vervolgd om haar Joodse afkomst en moest nazi-Duitsland ontvluchten. Omdat ze al veel geld hadden verloren en met hun vertrek belasting moesten betalen – het regime pakte geld af van Joden die het land ontvluchtte – moesten ze kostbare bezittingen verkopen. Enkele maanden na hun vlucht werd het schilderij verkocht.
Argentinië
Via omzwervingen kwam het doek uiteindelijk terecht bij het Argentijnse echtpaar Nelly Arrieta de Blaquier en Carlos Pedro Blaquier. Zij hebben het sinds 1975 in bezit gehad en besloten eerder om het te laten veilen bij Sotheby’s in New York. De Joodse erven stelden echter dat de Van Gogh onder dwang en onder invloed van nazi-vervolging is verkocht in Amsterdam.
Waardeert u dit artikel?
Doneer hier dan een klein bedrag. Jonet.nl is een journalistiek platform dat zonder giften niet kan bestaan. Wij danken u bij voorbaat.
Wil je meer informatie of een hoger bedrag doneren? Ga naar jonet.nl/doneren






