Duitsland in debat over Palestijnse vlag bij Rijksdag

In Duitsland is verontwaardiging en verbazing ontstaan over het neerhalen van de Duitse vlag bij de Rijksdag door anti-Israël-activisten. Een van hen verving die voor een grote Palestijnse vlag. De actie werd door de autoriteiten beëindigd en het zwart-rood-goud keerde terug, maar na afloop wordt er in Duitsland druk gediscussieerd over hoe dit heeft kunnen gebeuren.

Het gebeurde allemaal op zondag. Drie anti-Israël-activisten trokken naar het Rijksdaggebouw, waar sinds 1999 de Bondsdag zetels, en gingen bij de vlaggenmast staan die de Duitse vlag van de Eenheid in top heeft. Deze vlag is gehesen op 3 oktober 1990 en staat sindsdien symbool voor het verenigde, democratische Duitsland. Een van de activisten klom in de paal en haalde de Duitse vlag neer.

Vervolgens werd het zwart-rood-goud door hem vervangen voor de Palestijnse vlag, het doek waarmee anti-Israël-activisten actie voeren. De vreugde onder de drie was groot, evenals de verbazing van omstanders en autoriteiten, die overvallen leken over de actie. Kort daarna kwamen dienders langs om de Palestijnse vlag neer te halen en de activisten op te pakken.

Pally-schande

In de krant Bild wordt gesproken van de ‘Pali-Schande’ [de Palestijnse schande, red.] en in en artikel is de groep geïdentificeerd. Het gaat om ‘Peacefully Against Genocide’, een handvol activisten die hard optreedt. Deze onruststokers trokken de afgelopen tijd de aandacht met provocatieve acties, waaronder het bekladden van het kantoor van de bondskanselier en een bezetting van de Brandenburger Tor.

Beschadigd

De dader die in de mast klom is een 22-jarige man. Twee andere mannen van twintig en 32 jaar vergezelden hem en filmden de actie vanaf de grond. Volgens de politie zijn alle drie de verdachten Duitse staatsburgers zonder een aantoonbare migratieachtergrond. De vlaggenmast raakte beschadigd tijdens het incident, waardoor de Duitse Eenheidsvlak – zestig vierkante meter groot – niet meer gehesen kan worden.

Discussie

De actie heeft in Duitsland een behoorlijk felle politiek-maatschappelijke discussie veroorzaakt. De zaak is inmiddels veel groter geworden dan alleen het verwisselen van twee vlaggen: ze raakt aan de Duitse nationale identiteit, de hereniging van Oost- en West-Duitsland, de oorlog in Gaza, de verhouding met Israël en de vrijheid van meningsuiting en protest.

Berlijn

Burgemeester Kai Wegner (CDU) van Berlijn keurt de actie ten zeerste af. Hij noemt het een uiting van minachting voor de Duitse democratie en legt een verband met de politieke verantwoordelijkheid van partijen die in Berlijn regeringsverantwoordelijkheid willen dragen, doelend op Die Linke en haar contacten met pro-Palestijnse activisten. Momenteel formeert Die Linke met de Groenen en SPD een nieuw stadsbestuur.

Parlementsvoorzitter

De CDU levert met Julia Klöckner ook de voorzitter van de Bondsdag. Zij is verantwoordelijk voor wat er in en rond het parlement gebeurt. “Onze Duitse Bondsdag heeft meer bescherming nodig.” Eerder wilde zij geen regenboogvlag op het gebouw heisen, omdat zij stelt dat er maar een vlag op de Rijksdag kan zijn: zwart-rood-goud, voor alle Duitsers, ongeacht hun afkomst, politieke richting of seksuele oriëntatie.

Storch

Ook de rechts-radicale AfD is niet blij met de actie. Het prominente Bondsdaglid Beatrix von Storch stelt dat Duitsland moeten kiezen voor hun eigen cultuur en identiteit of die van wat zij bij Welt als ‘de islamofascistische machtsuitoefening’ omschreef. “Zwart-rood-goud of de Pally-vlag, dat is de keuze waarvoor we hier staan,” aldus Von Storch in het debat in de Bondsdag over het incident.

Die Linke

Daar kreeg ze de links-radicale Die Linke tegenover zich. Het niet onbesproken Bondsdaglid Cansin Köktürk van Die Linke stelde de vraag of het verwijderen van een vlag ernstiger is dan wat zij de ‘genocide’ in Gaza noemt. Partijvoorzitter Luigi Pantisano vindt dat de discussie te veel aandacht besteedt aan de actie van de klimmer en te weinig aan het Palestijnse leed. Hij stelde dat de actie valt onder burgerlijke ongehoorzaamheid.

Genuanceerd

De andere linkse partijen, de Groenen en SPD, reageren anders. Het groene Bondsdaglid Omid Nouripour veroordeelde het verwijderen van de Duitse vlag nadrukkelijk. Hij zei dat het niet gaat om de vlag die ervoor in de plaats kwam, maar om het feit dat de Duitse vlag is weggerukt. Bij de SPD is de reactie gespleten. Sommigen geven de AfD de schuld en anderen stellen dat aandacht vragen voor de Palestijnen OK is.

Media

In de media zijn de commentaren op de actie uiteenlopend. De links georiënteerde media, zoals Die Tageszeitung, zijn vooral neutraal in hun berichtgeving en leggen de nadruk in hun commentaren op de actie en de Palestijnen. Linkse media besteden ook relatief meer aandacht aan de Palestijnse vlag en de actie, in plaats van de verontwaardiging erover.

Schande

Rechts-georiënteerde media zoals Bild en Die Welt spreken schande van de gang van zaken. Zij leggen veel meer nadruk op de vlaggenmast, het Rijksdaggebouw en de aantasting van het Duitse nationale symbool dat zwart-rood-goud is. Het liberale en centristische blad Tagesspiegel legt de nadruk meer op de democratisce betekenis van dergelijke politieke reacties.

Witte Duitsers

Over de activisten zelf is voldoende informatie voor handen. Het is een groep van voornamelijk jonge, hoogopgeleide ‘witte’ Duitsers die zegt op te komen voor de Palestijnen. Zij geloven dat er een ‘genocide’ in Gaza plaatsvindt en gaan ver in hun acties. Bij de Brandenburger Tor, in november 2025, gebruikten drie activisten een hoogwerker om het dak te bereiken.

Alpinisten

De activisten ontvouwden bovenop de beroemde poort een spandoek met de tekst “‘ooit meer genocide – Vrijheid voor Palestina’. Uiteindelijk moesten Alpinistische reddingswerkers hen naar beneden halen. Kort daarna werd het Bundeskanzleramt, het gebouw waar bondskanselier Friedrich Merz (CDU) met zijn staf werkt, het doelwit van Peacefully Against Genocide.

Rode verf

Een man (26) en een vrouw (27) smeerden het woord ‘dader’ met rode verf op de gevel van de kanselarij. De groep eiste de verantwoordelijkheid voor de actie op en beschuldigde de Duitse regering ervan ‘bloed aan de handen’ te hebben. Ze eisten ook de verantwoordelijkheid op voor een verfaanval op het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken.

Vastgelijmd

Verder kwam het wapenconcern IG Rheinmetall onder vuur te liggen. In juli lijmden zeven demonstranten van de groep zich vast aan de ingang van een fabriek in Berlijn, en aan het hek dat om het terrein heen ligt. De politie moest hen van de weg verwijderen en er werd een onderzoek ingesteld naar onder andere huisvredebreuk, dwang en verzet tegen de arrestatie.

Analyse

Het neerhalen van de Duitse Eenheidsvlag is de ‘grootste’ actie van Peacfully Against Genocide. De groep bestaat uit linkse jongeren en studenten van autochtone komaf. Vooralsnog acteren ze vreedzaam, maar wel is er sprake van een overtreffende trap. Wat als de meest ‘spectaculaire’ actie geweest is? Duitsland kent een lange traditie van radicalisering op links, waaronder de RAF en gewelddadige groepen in de Antifa. Het is aan daarom de Duitse veiligheidsdiensten om deze groep goed in de gaten te houden.