Foto jongen met ‘October 7’ op zijn shirt is echt

Een jongeman met een voetbalshirt met daarop ‘October 7’ werd eerder deze week gespot in een Albert Heijn in Rotterdam. Iemand maakte een foto, die werd gepubliceerd in de media en op sociale media. De ophef was groot, maar ook de tegenspraak: er zou kunstmatige intelligentie (AI) zijn gebruikt. Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI), die de zaak behandelt, stelt dat daar absoluut geen sprake van is.

In Rotterdam liep een licht getinte jongen met een 7 oktober-shirt zonder gêne een Albert Heijn binnen. Toen hij bij het frisdrankenschap stond, werd er een foto gemaakt die op sociale media rondging, en waarover antisemitismecoördinator Eddo Verdoner algauw sprak van ‘expliciete verheerlijking van terreur’. Tegen het AD zeiden Joodse organisaties, zoals het Centraal Joods Overleg (CJO), dat het dragen van een dergelijk shirt strafbaar moet worden.

Vrijheid van expressie

De datum verwijst naar 7 oktober 2023, de dag waarop terreurbeweging Hamas in Zuid-Israël meer dan 1.200 Israëliërs en buitenlanders vermoordde. Op sociale media was de verontwaardiging over het dragen van het shirt groot en bij het CIDI kwamen meer dan vijftien meldingen van antisemitisme binnen. Toch mag de jongen het kledingstuk dragen: het is niet strafbaar vanwege de vrijheid van expressie.

Mona Keijzer

In de Tweede Kamer heeft de PVV inmiddels Kamervragen gesteld aan minister David van Weel (VVD) van Justitie en Veiligheid. Het AD meldt dat Mona Keijzer in haar CDA-tijd al eens een wetsvoorstel voor het strafbaar stellen van terreurverheerlijking heeft ingediend, maar dat de Raad van State die wet ontraadde. Dat was in 2017. Bijna negen jaar later is de situatie mogelijk verergerd.

‘Manipulatie’

Boze tongen beweren nu dat de foto zou zijn gemanipuleerd. Er zou sprake zijn van AI en de jongen zou nooit ‘October 7’ op zijn rug hebben gehad. Niet waar, zegt het CIDI op X. ‘Wij kennen de fotograaf die de foto heeft gemaakt en hebben hem hierover gesproken. Wij hebben de originele foto (met metadata), die ook is gedeeld met journalisten. De fotograaf heeft de man ter plaatse gezien en de volledige tekst op zijn rug kunnen lezen: ‘October 7’.’

Nieuws

De fotograaf heeft ook gesproken met de NOS, die vaststelde dat de foto echt was en er daarom geen nieuws in te zien, aldus het CIDI. Het AD zag er wel nieuws in. ‘Op de foto loopt een zwarte band schuin over de rug van de man. Daardoor worden de letters c en t van het woord ‘October’ aan het zicht onttrokken. Dat heeft online tot allerlei alternatieve verklaringen geleid’.

Kroatische voetballer

Iemand stelde dat er ‘Orober’ zou staan, de naam van een onbekende Kroatische amateurvoetballer. Het CIDI: ‘Daarbij is de voorkant van het shirt zeer relevant en dat heeft de fotograaf ook gezien. Daarop stond ‘Palestine’ en twee kaartjes van “Palestina” (Israel en de Palestijnse gebieden). Dat is in combinatie met ‘October 7’ moeilijk los te zien van de aanval van Hamas uit 2023’.

Metadata

Kunstmatige intelligentie, AI, speelt ook een grote rol in de verhitte discussie over de foto. Het CIDI schrijft: ‘Zowel voor- als tegenstanders gebruiken AI-analyses om hun woorden kracht bij te zetten. Maar in dit geval is de werkelijkheid eenvoudiger: wij beschikken over de originele foto en de verklaring van de fotograaf. Er is geen AI in het spel. Daarom delen we ook de metadata van de foto’. Zie onder.

Wetsvoorstel

Het CIDI stelt vast dat iemand ook niet zomaar zo’n shirt aantrekt en er dus bedoelingen mee heeft. ‘Tot slot: Het is helaas zo dat het verheerlijken van terreur op dit moment nog niet strafbaar is. Er zit al wel een wetsvoorstel in de pijplijn. Wij roepen nogmaals de politiek op om hier werk van te maken, zodat verheerlijking van terrorisme aangepakt kan worden’, aldus de organisatie op X. Het is afwachten op het wetsvoorstel van het kabinet.