Geen verrassingen in Kamerdebat over importverbod

In een Tweede Kamerdebat over het importverbod van Israëlische producten uit de betwiste gebieden weken de politieke partijen niet af van hun lijn ten opzichte van Israël. Rechtse partijen willen van het kabinetsbesluit af en linkse partijen willen juist nog meer ‘boycots’. Tegelijkertijd wilden de VVD, JA21 en de ChristenUnie ‘meer onderzoek’ naar de situatie ter plaatse. Het regende moties. Niettemin komt het verbod er nog steeds vanaf 22 september.

Op donderdag vond in de Kamer een zogeheten Tweeminutendebat plaats, waarbij niet uitgeweken mag worden in tijd en het debat kort gehouden moet worden. Pro-Kamerlid Kati Piri stelde dat de aangekondigde maatregel – een importverbod op goederen uit de West Bank, het oosten van Jeruzalem en de Golan Hoogvlakte – ver onder de maat is. Zij eist meer actie van het minderheidskabinet-Jetten.

Dat deed ze door samen met Christine Teunissen (PvdD) en Sarah Dobbe (SP) een motie in te dienen die het kabinet oproept om niet alleen producten, maar ook de handel in diensten en investeringen met en in de betwiste gebieden in de ban te doen. Volgens Piri ligt er een advies dat aangeeft dat deze handel omstreden is en aan banden gelegd zou moeten worden. Ze kreeg er vragen over van Kamerlid Don Ceder (CU).

Overtoepen

Dobbe ging daar over heen door zelf een motie in te dienen die een verbond op de handel in wapens van en met Israël bepleit. Ze kreeg steun van de Dierenpartij en DENK. Die laatste partij ging daar ook nog eens over heen door een voorstel in te dienen om elke vorm van reclame van producten, handel of diensten van de West Bank in de ban te doen.

Queeny

De VVD stelde dat Israël steun moet krijgen, zij het in proporties. Kamerlid Queeny Rajkowski: “Wat de VVD betreft worden de maatregelen ingetrokken zodra er een Israëlische regering aantreedt die aantoonbaar ander beleid voert en geloofwaardig optreedt tegen gewelddadige kolonisten.” Verder diende ze een onderzoeksmotie in die vraagt om extra onderzoek te doen. Ze kreeg steun van JA21 en de ChristenUnie.

Piri ging ertegenin: “Aan de ene kant horen we mevrouw Rajkowski zeggen: ik steun de sancties, maar eigenlijk niet zoals ze nu zijn. En er is een voorwaarde: zodra er niks meer is met kolonisten die geweld gebruiken, moet deze sanctie weg. Ik vraag me af wat illegale nederzettingen te maken hebben met kolonistenterreur. Ik snap wel dat daar een link is. Alleen, ook als er geen terreur wordt gepleegd, zijn die nederzettingen nog steeds illegaal. Ik snap de link dus niet helemaal.”

Rajkowski wilde echter streng maar eerlijk zijn tegenover Israël. “Wij zien sinds de regering-Netanyahu verwerpelijke uitspraken van ministers, wij zien uitbreidingen van de nederzettingen, wij zien kolonistengeweld dat onbestraft blijft, en dat alles bij elkaar zorgt én voor onveiligheid in de regio én brengt de tweestatenoplossing verder weg. Daarom steunen wij deze sancties.”

Verbod van tafel

Na een debatje waarin de posities tussen de linkse en rechtse partijen over Israël weer werden verduidelijkt, kwam de SGP met een motie. Die verzocht de regering het tijdelijk sanctiebesluit dat is gericht tegen Israëlische nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever, Oost-Jeruzalem en de Golanhoogte per direct in te trekken. Het voorstel werd gesteund door de PVV, JA21, de groep Keijzer, de BBB en DNA van Gidi Markuszower.

Motieregen

Hierna kwamen er nog veel meer moties. Een voorstel van Volt dat verzoekt uit te zoeken ‘hoe fiscale faciliteiten kunnen worden uitgesloten voor bedrijven die aantoonbaar economische activiteiten ontplooien in illegale nederzettingen’. Daarnaast wil de eenmanspartij dat Nederland samenwerking zoekt ‘met België en andere buurlanden om omzeiling van het sanctiebesluit via hun grondgebied tegen te gaan’.

Getuigenispartijen PvdD en Volt dienden daarop ook een motie in, die de regering vraagt te onderzoeken hoe de visumvrijstelling voor Israëlische kolonisten kan worden opgeschort. Beiden willen ook dat ‘bedrijven die diensten aanbieden in illegale nederzettingen niet langer gebruik kunnen maken van fiscale voordelen en subsidies’. Deze motie werd mede ondertekend door Pro, de SP en DENK.

CDA Israëlkritisch

Er volgden nog vele andere moties. Opvallend in het debat was de Israëlkritische houding van CDA-Kamerlid Maes van Lanschot, die eerder in een essay opriep om de ‘financiële wurggreep’ van de Palestijnen te doorbreken. Europa moet zich daar voor inzetten, aldus de christendemocraat. Critici zeggen dat de Palestijnse Autoriteit juist teveel hulpgeld krijgt, waarmee onder andere pay for slay wordt betaald.

Verbod gaat door

De Tweede Kamer had het importverbod van tafel kunnen vegen, maar dat gebeurde donderdag niet, onder meer omdat regeringspartij VVD de motie daartoe niet steunde. De bal rolt nu door naar de Eerste Kamer, die er voor 30 september nog een stokje voor het verbod kan steken. Onderwijl moet de maatregel nog steeds per 22 september ingaan.