Limburgse families postuum geëerd door Yad Vashem

Tijdens een plechtige ceremonie in Kerkrade zijn dinsdag vier Limburgse families postuum onderscheiden met de Yad Vashem-onderscheiding. Zij behoren nu tot de Rechtvaardigen onder de Volkeren. Hun nazaten namen de onderscheidingen in ontvangst. De families worden geëerd voor hun gezamenlijke rol in het redden van de Joodse familie Samuel uit Deventer, tijdens de Tweede Wereldoorlog. 

In het raadhuis van Kerkrade kwamen velen bij elkaar: nazaten van de Limburgse families en de Joodse familie. Hun voorouders hebben in de bange jaren ’40-’45 met elkaar te maken gehad en delen een gezamenlijke geschiedenis. De oorkondes en medailles werden door Dafna Danenberg van de Israëlische ambassade uitgereikt. Ook sprak burgemeester Petra Dassen-Housen (CDA) de aanwezigen toe.

Kerkrade

Toen de vervolging van Joden in Nederland steeds verder werd opgevoerd, dook de familie Samuel in 1943 onder in Limburg. Via het station van Kerkrade werden ze naar verschillende schuilplaatsen gebracht, waar ze verborgen werden gehouden door een netwerk van families en verzetshelpers. Het gaat om het echtpaar Salomon en Froukje Samuel, hun kinderen Hetty, Benjamin en Leo, maar ook andere Joodse onderduikers.

De onderduikers leefden onder uiterst moeilijke omstandigheden in schuilkelders en op boerderijen in en rond Kerkrade. Ze waren afhankelijk van voortdurende waarschuwingen voor gevaar. Wanneer bezoekers naderden, moesten zij zich onmiddellijk verbergen in speciaal aangelegde schuilplaatsen. Ondanks grote risico’s bleven de Limburgse families hen ondersteunen met voedsel, kleding en contact met de buitenwereld.

De oorlog liet diepe sporen achter. Hetty Samuel’s verloofde Joseph Keusch overleed tijdens de onderduik aan difterie en moest in het geheim worden begraven. Verschillende andere familieleden van de familie Samuel werden tijdens de Holocaust vermoord. Dankzij de moed en vastberadenheid van de vandaag geëerde families overleefde een groot deel van de familie echter de oorlog.

Hun nazaten zijn het levende bewijs van dat het redden van mensenlevens ander, nieuw leven voortbrengt. Mede daarom is de Yad Vashem-onderscheiding er. Het Yad Vashem-centrum in Israël documenteert de Sjoa, voert historisch onderzoek uit en eert niet-Joden die onder levensgevaar Joden hebben gered. De titel Rechtvaardige onder de Volkeren is de hoogste civiele onderscheiding die de staat Israël kent.