Organisatie Europees debattoernooi oneens met schappen finale

De finale van het universitaire Europees kampioenschap Debatteren (EUDC) komt er vrijdagavond niet. De directie van het Utrechtse Tivoli-Vredenburg blaast de avond af vanwege Israël, een land dat al jaren meedoet. Niet alleen Israëlische studenten zijn de dupe, maar ook de deelnemers uit andere landen. De Universiteit Utrecht (UU) trekt zich eveneens terug. De Nederlandse organisatie kan zich echter niet vinden in het besluit, want die wil juist dialoog bevorderen en polarisatie bestrijden middels debatteren.

In zalen en ruimtes van de UU waren in de afgelopen dagen de voorrondes van het debattoernooi, waar 551 studenten uit 33 landen aan mee doen. Zeker 93 van hen zijn Israëli’s. Het gaat om studenten die aan een Israëlische universiteit studeren en die via een debatvereniging deelnemen aan dit kampioenschap. Ze nemen deel als individuele debaters, niet als vertegenwoordigers van de Israëlische staat. 

Nieuwe informatie

Toch meenden de UU en TivoliVredenburg dat de finale van het toernooi moest worden afgeblazen. De universiteit kreeg naar eigen zeggen ‘informatie van buiten onze gemeenschap’ over Israëliërs die zouden meedoen aan het toernooi. ‘Die nieuwe informatie zorgt voor gerede twijfel of we vooraf voldoende geïnformeerd zijn over eventuele institutionele betrokkenheid vanuit Israëlische universiteiten’.

Cultuurboycot

In een verklaring schrijft de universiteit: ‘De facilitering van de jaarlijkse EUDC-debatwedstrijd wordt daarom zo snel en verantwoord mogelijk afgebouwd’. Ook komt er nog een evaluatie. Cultuurcentrum TivoliVredenburg stelt dat de Israëlische deelnamers er namens Israëlische universiteiten zouden zijn. Dat zou gaan om ‘institutionele vertegenwoordiging’, die niet verenigbaar is met de uitgangspunten van de cultuurboycot. 

Verkeerde been

Net als honderden andere culturele instellingen sloot TivoliVredenburg zich vorig jaar aan bij een Israël-boycot, waarbij van alles wat met dat land te maken heeft in de ban wordt gedaan. Directeur Jeroen Bartelse voelt zich mogelijk op het verkeerde been gezet, want volgens hem bestond eerder het beeld dat de Israëlische deelnemers er zouden zijn op individuele titel en zou nu blijken dat ze er namens hun universiteiten zouden zijn.

Individuele debaters

Niet waar, aldus de Nederlandse organisatie van het toernooi in een statement. ‘Zij nemen deel als individuele debaters, niet als vertegenwoordigers van de Israëlische staat. Daarbij geldt voor alle deelnemers dat zij tijdens de debatten niet hun eigen standpunten of die van enige organisatie verdedigen, maar een standpunt dat voor iedere ronde wordt geloot. Hoewel debatverenigingen vaak verbonden zijn aan universiteiten, vertegenwoordigen deelnemers tijdens de EUDC uitsluitend zichzelf’.

Geen invloed

Het is bovendien niet aan de organisatie van de EUDC om het deelnemersveld samen te stellen of deelnemers te selecteren, benadrukken de organisatoren. ‘Studenten melden zich aan via hun debatverenigingen en bekostigen hun deelname vaak zelf. De samenstelling ligt volledig bij de nationale debatgemeenschappen; daar hebben wij als organisator geen invloed op’.

Overtuiging

De organisatie kan begrijpen dat niet iedereen het ermee eens is dat de Israëli’s meedoen. ‘Tegelijkertijd hopen we dat duidelijk is dat deze beslissing niet voortkomt uit onverschilligheid ten aanzien van het huidige conflict, maar uit de overtuiging dat een internationale debatcompetitie alleen haar doel kan vervullen als individuele studenten, ook uit landen die betrokken zijn bij conflicten, met elkaar in gesprek kunnen blijven’.

De organisatie stelt dat polarisatie juist kan worden beslecht door dialoog en debat op de inhoud:

‘Onze overtuiging is dat een debatkampioenschap alleen kan bestaan als er ruimte blijft voor mensen met verschillende achtergronden, nationaliteiten en overtuigingen om elkaar te ontmoeten. Dat betekent niet dat we alle standpunten gelijkwaardig vinden of dat we onverschillig staan tegenover het huidige geweld. Het betekent wel dat wij geloven dat dialoog, juist wanneer de meningsverschillen groot zijn, belangrijker is dan het verbreken van contact. Verandering ontstaat zelden doordat mensen elkaar niet meer ontmoeten; zij ontstaat juist wanneer ideeën worden uitgedaagd, bevraagd en bekritiseerd’.

Derden

Het debattoernooi wordt jaarlijks in een ander land georganiseerd. Dit jaar was Nederland eens aan de beurt. De organisatie en de UU kregen er al in 2024 al de handen voor op elkaar. Zowel de universiteit als TivoliVredenburg spreken van nieuwe, aanvullende informatie van derden over de Israëlische deelnemers. Wie die informatie heeft gegeven en wat er precies in stond, dat maken ze niet bekend.

Alternatieve plek?

Wel geeft de UU aan dat het besluit van 2024 om het debattoernooi te faciliteren en de gang van zaken in de tussenliggende periode wordt geëvalueerd. Intussen gaat de finale van het toernooi niet door en moeten 551 studenten naar huis zonder dat ze de wedstrijd hebben kunnen afronden. Of de finale op vrijdag op een alternatieve plek georganiseerd gaat worden, valt nog te bezien.