Dé online community van Joods Nederland. 11 Heshvan 5779 · 20 oktober 2018
 

Swipe voor meer nieuwsberichten
Aznavour redde Joden in Tweede Wereldoorlog

De overleden Franse zanger Charles Aznavour stond niet alleen bekend om zijn chansons, maar ook om het redden van Joden in de Tweede Wereldoorlog. Hij en zijn familie hebben indertijd Joden en niet-Joden verborgen gehouden die werden vervolgd door de nazi’s. Ook waren de zanger en zijn zus Aida betrokken betrokken bij activiteiten van het Franse verzet. Aznavour kreeg er een jaar geleden de Raoul Wallenberg Award voor. De ‘Frank Sinatra van Frankrijk’ stief maandag op 94-jarige leeftijd. Hij heette eigenlijk Chahnour Varinag Aznavourian en was een zoon van Armeense migranten. Als bekende Fransman kwam hij op voor de Joden in Frankrijk en voor de Armeense zaak.

Gelijkenis met de Joden
Aznavour reisde een jaar geleden naar Israël af om de Raoul Wallenberg Award in ontvangst te nemen. In Jeruzalem kreeg hij die uit handen van de Israëlische president Reuven Rivlin (Likud). Eerder had de internationale Raoul Wallenberg Stichting, gevestigd in New York, bepaald dat Aznavour de prijs zou krijgen. De chansonnier koos er zelf voor om hem in Israël in ontvangst te nemen. Op het kantoor van Rivlin sprak Aznavour, die in Parijs werd geboren, over zijn Armeense afkomst. Hij verwees naar de Armeense massamoord van 1915 en vertelde dat de Armenen en Joden daarom een bijzondere band hebben. Zijn ouders vluchtten naar Frankrijk om te ontsnappen aan de bloedbaden, die inmiddels door meer dan twintig landen als ‘genocide’ wordt gezien, een beschuldiging die Turkije sterk ontkend.

“We hebben zoveel dingen gemeen, de Joden en de Armeniërs,” aldus Aznavour. “In tegenspoed, in geluk, in werk, in muziek, in de kunst en in het gemak van het leren van verschillende talen. En in het belangrijke mensen worden in de landen waar ze zijn gekomen,” vertelde de Franse artiest. Hij bedankte de Raoul Wallenberg Stichting voor de onderscheiding en de Israëlische president voor de receptie. De wereldberoemde zanger vroeg ook wanneer Israël de Armeense genocide zal erkennen. Hij legde er de nadruk op dat Joden en Armeniërs veel overeenkomsten hebben op dit gebied. Rivlin zei daarop dat het ‘een politiek probleem is’ en dat ‘het onderwerp elk jaar in het parlement van Israël aan de orde werd gesteld’ toen hij president van Knesset was. Hij merkte ook op dat hij in 2015 bij de VN over de Armeense massamoord sprak. De Raoul Wallenberg Award is vernoemd naar de Zweedse diplomaat Wallenberg die in Hongarije vele Joden tijdens de Sjoa redde van de ondergang.

Manifest voor Joden
In april 2018 behoorde Aznavour tot een van de driehonderd prominente Fransen die een manifest ondertekenden waarin ze opkwamen voor de Franse Joden. De insteek van het pamflet was ‘tegen het nieuwe antisemitisme, afkomstig van radicale moslims’. Ze stelden daarin dat er sprake is van een ‘ongemerkte etnische zuivering van Joden’ in Frankrijk en riepen de regering van president Emmanuel Macron op om van de strijd tegen het antisemitisme ‘een nationale zaak te maken voor het te laat is’. De tekst werd gepubliceerd in het blad Le Parisien en is gemaakt door oud-hoofdredacteur Philippe Val van het satirische blad Charlie Hebdo. Naast Aznavour behoorden onder andere filosofen Alain Finkielkraut en Elisabeth Badinter, maar ook acteur Gérard Depardieu tot de ondertekenaars. Oud-president Nicolas Sarkozy zette eveneens zijn handtekening.

Doorbraak
Charles Aznavour werd al op jonge leeftijd door zijn artistieke ouders geïntroduceerd in de wereld van het theater en de cultuur. Hij begon op negenjarige leeftijd met acteren en dansen. In de jaren veertig vormde hij samen met Pierre Roche een muzikaal duo en spoedig koos hij voor de artiestennaam Aznavour. Zijn grote doorbraak kwam toen de zangeres Édith Piaf hem hoorde zingen en hem op tournee meenam door Frankrijk, en de Verenigde Staten. Daarna ging de reis naar het Frans-Canadese Quebec, waar het grote succes hem wachtte: veertig weken lang mocht hij in enkele clubs spelen, met elf shows per week. In 1953 brak Charles, beïnvloed door Piaf, met collega Roche.

Aznavour trouwde drie keer. Zijn huidige echtgenote is de meer dan twintig jaar jongere Zweedse Ulla Thorsell, met wie hij in 1967 in het huwelijksbootje stapte. Zes maanden per jaar woonden ze in Zuid-Frankrijk en de rest van het jaar in Zwitserland. Tot aan zijn dood stond Aznavours huis in Saint-Sulpice. De woning is in 2012 gebouwd. Vermoedelijk is het gunstige belastingklimaat voor vermogenden een van de redenen geweest om zich in Zwitserland te vestigen. In december 2008 werd Aznavour het Armeens staatsburgerschap toegekend en in 2009 werd hij ambassadeur van Armenië in Zwitserland. Hij reisde tot op hoge leeftijd de wereld rond om te pleiten voor de Armeense zaak. Het ging hem erom dat landen de massamoord van het Turkse leger op de Armenen in 2015 als ‘genocide’ zouden bestempelen. In Armenië werd een standbeeld voor hem opgericht.

Ararat
De zanger bleef tot op zeer hoge leeftijd concerten geven in binnen- en buitenland. Aznavour werd vaak omschreven als de ‘Frank Sinatra van Frankrijk’. Bijna al zijn liederen gaan over de liefde. Hij heeft meer dan duizend chansons en musicals geschreven. Daarbij componeerde hij meestal zelf de muziek en hij bracht meer dan honderd albums uit. Ook speelde Aznavour in zeker zestig films. Een van zijn laatste filmoptredens vond plaats in 2002. In de film Ararat, speelde hij Edward Saroyan, een filmregisseur. Aznavour zong in vijf talen en was in het buitenland een van de bekendste Franse zangers. Hij heeft opgetreden in de prestigieuze Carnegie Hall en andere belangrijke zalen in de wereld. Bekende nummers van Aznavour zijn She, For me formidable, La mamma, Hier encore en La Bohème. Fransen scharen hem in het rijtje van chansonniers uit de jaren zestig, zeventig en tachtig. Hiertoe behoren onder andere Johnny Hallyday, Dave en Gerard Le Norman.

Aznavour in de polder
In Nederland gaf Aznavour een van zijn laatste concerten in de Amsterdamse Heineken Music Hall (HMH). Dat was in december 2013. De zaal was uitverkocht en volgens bezoekers was er een grijze gloed te zien over de hoofden van de concertgangers. Net als hijzelf werden ook zijn fans een dagje ouder. Sommigen zwaaiden met de Armeense vlag. Aznavour gaf op 3 maart 2018 op 93-jarige leeftijd zijn laatste concert in Nederland. Dit was in een uitverkocht AFAS Live, voorheen de HMH. In 2016 was hij al in Amsterdam geweest in het kader van zijn farewell tour.



 

Voer uw zoekopdracht in en druk op enter

X