Geldkraan richting organisaties met Jodenhaat niet dicht

Organisaties en instellingen die Israël boycotten, antisemitische uitingen doen of terreurorganisaties verheerlijken, kunnen nog lang blijven rekenen op overheidssteun. Dat blijkt uit een verworpen motie in de Tweede Kamer, eerder deze week. BBB-Kamerlid Caroline van der Plas had voorgesteld te onderzoeken waar de subsidiestroom richting dergelijke organisaties en instellingen kan opdrogen.

Van der Plas verzocht het kabinet in een motie ‘om te onderzoeken waar de eigen geldkraan dichtgedraaid kan worden voor culturele instellingen, groepen en organisaties die Israëlische en Joodse artiesten of instellingen boycotten en/of zich schuldig maken aan antisemitisme of het aanzetten daartoe’. Ook verzocht ze het kabinet om de Kamer daarover te informeren.

Afgevoerd

De motie, die Van der Plas in januari had ingediend, kwam deze week in stemming. Naast dat de linkse partijen PN, PvdD, de SP, Volt en DENK tegenstemden, stemden ook het extreemrechtse FvD en middenpartij 50PLUS tegen. Het waren echter regeringspartijen D66 en het CDA die de doorslag gaven: ook zij stemden tegen en zo werd het voorstel van Van der Plas afgevoerd.

Inspiratie

Alleen coalitiepartij VVD, vijf andere fracties rechts van de VVD en de kleine christelijke partijen SGP en ChristenUnie stemden voor. Dat bleek te weinig en Van der Plas legde – voorlopig – het hoofd in de schoot. Zij had inspiratie opgedaan in Duitsland, waar eerder een maatregel is genomen om zulke organisaties en instellingen financieel af te snijden. Ook had Van der Plas dezelfde motie in 2024 al eens tevergeefs ingediend.

Ergernis

Al langer bestaat er ergernis over culturele organisaties en hogeronderwijsinstellingen die Israëlische en Joodse artiesten of instellingen boycotten. Een aantal maakt zich schuldig maken aan antisemitisme of het aanzetten daartoe. Ook is Jodenhaat op veel universiteiten en hogescholen aanwezig, waardoor Joodse studenten en medewerkers zich niet langer veilig voelen.

Waterscheiding

Veel Nederlandse politici zeggen tegen antisemitisme en extremisme te zijn, maar willen vanwege de vrijheid van expressie en meningsuiting niet zo ver gaan als in Duitsland. Hier tekent zich een waterscheiding af tussen rechtse en kleine christelijke partijen enerzijds, en linkse en middenpartijen anderzijds. Buitenbeentje is FvD dat wel uiterst rechts is, maar ook erg kritisch op Israël is en antisemitisme in de gelederen heeft.

Analyse

De motie van Van der Plas was bedoeld om een klein begin te maken. Als in kaart komt welke organisaties en instellingen zich schuldig maken aan het bovengenoemde, kunnen er later maatregelen volgen. Die weg wordt nu afgesneden. Zachte heelmeesters maken echter stinkende wonden. Een overheid die niet normeert, krijgt vroeg of laat de maatschappelijke rekening gepresenteerd.

In Duitsland zijn ze er heel duidelijk in: Israël-boycots, Joodse artiesten cancellen, antisemitisme oogluikend toestaan; het betekent geen overheidssubsidie meer. Daar kijken organisaties wel uit. Een goed voorbeeld is de Documenta, het vijfjaarlijkse kunstfestival in Kassel waarvan de subsidie op de tocht staat door kunst met een antisemitisch tintje tijdens de editie in 2022 toe te staan.