De Joodse stem in Mokum: CDA – GK18

De gemeenteraadsverkiezingen staan weer voor de deur. Net als vier jaar geleden voelt Jonet politieke partijen in Amsterdam, de gemeente met de meeste Joodse inwoners in Nederland, aan de tand over Joodse onderwerpen. In een serie van tien interviews is het vandaag de beurt aan het CDA. Namens de christendemocraten spreekt de Amsterdamse lijsttrekker Diederik Boomsma.

Al jaren gaat de Joodse gemeenschap in Amsterdam gebukt onder de zware financiële lasten die de beveiliging van Joodse instellingen en ondernemingen met zich meebrengt. De gemeente vergoedt een deel, maar toch heeft de gemeenschap grote last van de miljoenen euro’s die ze moet betalen. Ziet uw partij het zitten als de gemeente alle onkosten vergoed?

“Veiligheid is een van de belangrijkste kerntaken van de overheid. Het is een een grof schandaal dat Joodse instellingen in Amsterdam anno 2018 te maken hebben met de dreiging van aanslagen en geweld, maar helaas wel een realiteit. Ook als die dreiging niet op elk moment direct precies of concreet is aan te wijzen moeten we erkennen dat die bestaat en dat beveiliging voorlopig nodig blijft. Natuurlijk hebben ondernemingen en instellingen ook een eigen verantwoordelijkheid om hun zaak te beveiligen tegen ‘gewone’ bedrijfsrisico’s. Maar omdat Joodse instellingen te maken hebben met een specifieke maar ernstige dreiging die gericht is tegen hun identiteit, moet de overheid de kosten die instellingen maken om zich daartegen te beveiligen, volledig vergoeden.”

Het antisemitisme neemt volgens vele Joden en niet-Joden in de hoofdstad zichtbaar toe. Zo werd het kosjere restaurant sinds december drie keer aangevallen en waren andere Joodse instellingen het doelwit van vandalisme met een anti-Joodse inslag. Ook durven sommige Amsterdamse docenten onderwerpen zoals de Sjoa en de Jodenvervolging niet aan te snijden tijdens lessen uit angst voor verhitte reacties van hun leerlingen. Wat gaat uw partij doen om het groeiende antisemitisme in Amsterdam in te dammen?

“Om het antisemitisme in te dammen moeten we beginnen met het herkennen, erkennen, benoemen en veroordelen ervan. Helaas komt antisemitisme uit verschillende hoeken en in verschillende gedaantes, zowel bij autochtonen als bij nieuwkomers, bij extreem-rechtse en extreem linkse organisaties. Op dit moment is er ook antisemitisme dat schuil gaat achter anti-zionisme, bijvoorbeeld als het bestaansrecht van de staat Israël in twijfel wordt getrokken of Israël heel anders wordt bejegend dan andere landen. De gemeente moet optreden tegen alle vormen van antisemitisme, daders ervan altijd vervolgen en bestraffen, de aangiftebereidheid stimuleren en pal blijven staan voor de vrijheid en veiligheid van onze Joodse medeburgers. Daarbij moet de gemeente blijven controleren dat de geschiedenis van de Joden in Amsterdam, inclusief de vervolging en de Sjoa, op alle scholen adequaat wordt onderwezen. Leraren die daarbij tegen moeilijkheden aanlopen moeten zich gesteund weten en ook steun krijgen.”

De samenwerking tussen Amsterdam en Tel Aviv, die sinds enige jaren bestaat, wil nog niet echt vlotten. Zo kiezen Israëlische bedrijven ervoor om met Rotterdamse in plaats van met Amsterdamse bedrijven in zee te gaan. Wat gaat uw partij er aan doen om de samenwerking te optimaliseren en zou het niet beter zijn te kiezen voor een volwaardige stedenband?

“Het CDA Amsterdam is een warm voorstander van het aangaan van een volwaardige stedenband met Tel Aviv, een stad waar we als Amsterdam veel mee delen. Het CDA vindt dat de gemeenteraad geen aanvullende eisen of voorwaarden moet verbinden aan deze samenwerking, omdat we dat bij andere steden waar Amsterdam mee samenwerkt ook niet op die manier doen. Het CDA is er dan ook niet voor dat organisaties of bedrijven wordt gevraagd om een soort verklaring te tekenen over hun mogelijke banden met het Israëlische leger. Die krijgsmacht is immers nodig om de veiligheid van Israël te waarborgen. Het zou goed zijn als de nieuwe gemeenteraad zich daar duidelijk over uitspreekt. Verder wil het CDA de samenwerking graag intensiveren, vooral ook op het economische vlak.”

In Amsterdam-Zuid en de wijk Buitenveldert wonen relatief veel Joodse Amsterdammers. In hun dagelijkse leven lopen zij vaak aan tegen beperkingen, zoals het feit dat veel gebouwen geen sjabbat-lift bevatten of niet sjabbat-proof zijn. Ook is het parkeren rond Joodse instellingen op drukke dagen een probleem. Wat gaat u er aan doen om dit soort Joodse noden en voorzieningen te stimuleren?

“Het is aan de eigenaren van gebouwen om deze zo in te richten dat rekening wordt gehouden met omwonenden. Als er in bepaalde complexen bijvoorbeeld behoefte is aan de sjabbat-lift, dan is het aan de bewoners om dit eerst zelf te regelen met de eigenaren van die woonvoorzieningen. Het is niet de taak van de gemeente om dit te faciliteren of te financieren, tenzij het gaat om een pand dat eigendom is van de gemeente Amsterdam. In dat geval kan de gemeente op maat bekijken wat te doen. Verder vinden wij van het CDA dat de gemeente moet zoeken naar een oplossing van het parkeerprobleem waar de LJG Amsterdam mee kampt. Je zou kunnen denken aan een soort P+R-voorziening, die mensen voorrang geeft om in een bestaande parkeergarage te parkeren. Een andere oplossing zou een extra parkeergarage in de buurt van de LJG-sjoel kunnen zijn.”

In 2014 kreeg u het voor elkaar dat de raad uw motie aannam voor een stedenband met Tel Aviv. Deze kwam er niet, maar werd een samenwerkingsverband. Ook kwam er een samenwerkingsverband met Ramallah. Heeft u gefaald?

“Het CDA vond het onnodig en betreurenswaardig dat er ophef ontstond over het idee van een stedenband, en dat vervolgens de keuze werd gemaakt om in plaats daarvan een samenwerkingsband aan te gaan – ook al komt het op hetzelfde neer. Wat ons betreft had de samenwerking met Ramallah ook niet gehoeven. We moeten niet pretenderen dat we als gemeente dit conflict kunnen oplossen. Amsterdam kan wel veel leren van Tel Aviv op het gebied van start-ups, cybersecurity, high-tech en op allerlei andere terreinen. Gelukkig loopt de samenwerking op die vlakken vooralsnog goed en is er in de praktijk niet zoveel verschil met een ‘formele’ stedenband. In die zin vind ik niet dat we hebben ‘gefaald’, al zou het alsnog een goed signaal zijn om de samenwerking verder te versterken.”