De oorlog, in stilte gevangen – gastcolumn Louis Weijl

Leven in de oorlog is afmattend. Fotograaf Louis Weijl woont en werkt in Israël. Hij omschrijft hoe hij in de wedstrijd zit en wat de oorlog met hem en zijn naasten doet. Daarnaast maakt hij foto’s om de gevoelens over de oorlog en gegijzelden aan het voetlicht te brengen. Een persoonlijk verslag uit Israël met foto’s en kleding die Weijl maakte en ontwierp.

Ik ben geen journalist. Ik ben geen verslaggever. Ik ben een evenementen-fotograaf, een vader, een echtgenoot. Iemand die door de lens probeert vast te leggen wat woorden niet kunnen uitdrukken. Normaal zijn dat kleine evenementen; brit mila, bar or bat mitzvot, etc. Ik ben geen persoon die meedoet aan demonstraties. Ze zijn me te groot. Niet dat ik van mening verschil met de protesten. Integendeel. Ik deel de mening dat de gegijzelden NU naar huis moeten komen en dat de oorlog op moet houden. Liever gisteren dan vandaag. En dat Bibi zijn processen moet ondergaan. Ongeacht de uitkomst. En dat het juridische systeem niet moet worden veranderd. 

Ontwerpen

Op mijn manier protesteer ik ook. Ik heb weer jurken ontworpen, die de boodschap dragen dat ‘we’ de gegijzelden niet vergeten. Maar ook die jurken dragen een hint van hoop. Het afgelopen jaar heb ik foto’s gemaakt van gezichten die meer vertellen dan welke kreet dan ook. Maar deze keer voelde alles anders. Niet omdat de oorlog voorbij is – integendeel. Maar omdat de uitputting, de pijn en het verdriet zich dieper hebben genesteld. 

Zelfde school

In mijn eigen dorp heb ik soldaten ten grave moeten dragen. Jongens die ik kende, want ze zaten op dezelfde school als mijn dochters. Of die dochter van mijn vroegere bovenburen. Ik heb hun ouders gezien, gebroken, wanhopig, stil. Huilend. Heel erg huilend. Het zijn beelden die je nooit vergeet, zelfs als je je camera niet hebt meegenomen.

Andere realiteit

De angst is veranderd. Toen Iran en de Houthi’s ballistische raketten op ons afvuurden, was het alsof een andere realiteit onze wereld binnendrong. Dit zijn geen primitieve raketten meer. Ze zijn gericht, vernietigend. Toen er eentje een gebouw in Rehovot trof, hier acht kilometer vandaan, voelde ik het tot in mijn botten. De boom was oorverdovend. Dat is hiernaast. Eén zo’n raket op ons huis en geen enkele ‘mamad’ (veiligheidsruimte) houdt stand. En verdomd als het niet waar is, ik schrijf deze text en… het pre-alarm gaat af. Vast die Houties. Over enkele minuten gaat het alarm af. Dat is nu. 

Geen schuilplek

Terug naar mijn tekst. Ik wandelde met onze hond en plotseling ging het alarm af. Geen schuilplek. Mijn vrouw weet niet waar ik ben. Ze is bang. Bang voor haar, bang voor onze dochters. En voor mij want ze weet niet waar ik ben. En ik ben ook bang want waar kan ik schuilen? Je voelt je machteloos. Hoe bescherm je je gezin als de hemel instort?

En toch, we gaan door. We fotograferen, we rouwen, we hopen. Mijn beelden dit jaar zijn niet gemaakt voor de geschiedenisboeken. Ze zijn gemaakt om niet te vergeten wat we voelen, nu, vandaag. Om de gegijzelden terug te brengen. Om een eind te maken aan de oorlog. Het duurt te lang. We zijn niet oorlogsmoe en we zijn wel oorlogsmoe. De kosten worden te hoog. De wereld heeft iets begrepen wat Bibi en co niet doen; we hebben van ons afgeslagen en ‘gewonnen’. Wat winnen ook betekent. De verliezen waren veel te hoog.

De boog kan niet altijd gespannen zijn. We zouden zo graag op vakantie willen. Om even alles van ons af te schudden. Maar oorlog drijft de prijzen omhoog, en als je al ergens komt staan anti-Israelische menigten klaar om je plezier ook daar te vergallen. Het directe gevolg van een oorlog waarvan onze leiders geen einde weten te maken. 

Louis Weijl is fotograaf en woonachtig in Israël.