Letschert: geen ingreep in Utrecht om schrappen debatfinale

Minister Rianne Letschert (D66) van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen zegt niet te zullen ingrijpen bij de Universiteit Utrecht (UU) en cultuurcentrum TivoliVredenburg, omdat zij de finale van een Europees studentendebattoernooi hebben afgeblazen vanwege Israëlische deelnemers. Volgens de bewindsvrouw zijn de instellingen vrij om dit te doen en kan zij daarom geen maatregelen nemen. JA21 en de PVV denken daar anders over.

Aan het begin van de zomervakantie was het hommeles in de Domstad, waar het jaarlijkse Europese debattoernooi voor studenten werd gehouden. Daar deden ook studenten uit Israël aan mee. Alles ging goed totdat de UU en TivoliVredenburg van derden te horen kregen dat zij er mogelijk niet op individuele titel maar namens Israëlische universiteiten waren. De finale werd vervolgens geschrapt, een drastische maatregel.

Teleurgesteld

Het besluit van beide instellingen kwam op kritiek van de organisatie te staan, die aangaf dat de studenten uit Israël er niet waren namens hun universiteiten maar wel studeerden aan die universiteiten. Veel deelnemende studenten uit allerlei landen waren teleurgesteld over de anticlimax die het schrappen van de finale opleverde. Ook leverde het veel kritiek op vanuit rechtse politieke partijen, uit pro-Israëlische en Joodse hoek.

Vragen

De fracties van JA21 en de PVV in de Tweede Kamer stelden schriftelijke vragen aan minister Letschert over de gang van zaken. Ze vroegen zich af wat zij van de ontstane situatie vindt. ‘Juist studenten moeten de ruimte hebben om met elkaar in debat te gaan’, schrijft Letschert. En: ‘Burgers, dus ook studenten, kunnen niet direct verantwoordelijk worden gehouden voor het handelen van een regering van een land’.

Geen ingreep

Maar het nemen van maatregelen tegen de UU en TivoliVredenburg, zoals de fracties willen, wil Letschert niet. ‘Het is niet aan mij als minister om in te grijpen in de individuele keuzes van academische en culturele instellingen. Het valt onder de vrijheid en verantwoordelijkheid van TivoliVredenburg om een afweging te maken over wat zij programmeren en met wie zij samenwerken. Die vrijheid is belangrijk en hoort bij een open en democratische samenleving’.

Analyse

In tegenstelling tot in landen zoals de VS, waar de regering momenteel maatregelen neemt tegen universiteiten die anti-Israëlbeleid zouden hebben en een grip wil hebben op spelers de cultuursector, kan de minister van Onderwijs en Cultuur in Nederland geen ingreep doen. Rechtse partijen in de Kamer willen dit wel, maar hebben hier geen meerderheid voor. Hiervoor zou de wet moeten worden aangepast.