‘Politieke vlag of uiting leidt vaak tot intimidatie’

Uit onderzoek van EenVandaag blijkt dat het uithangen van een vlag van een land of politieke beweging steeds vaker tot intimidatie leidt. Zeker dertien procent van de ondervraagden die een uiting aan huis hingen, kreeg negatieve reacties. Een kwart van hen haalde het uit vrees voor hun veiligheid weg. Vlaggen rond het conflict in het Midden-Oosten roepen ook narigheid op.

De aanleiding voor het onderzoek over het EenVandaag-opiniepanel, waar 20.000 mensen bij aangesloten zijn, was de spanning die ontstond bij dorpelingen waarvan de huizen werden beklad omdat ze pro-immigratie-uitingen aan huis hadden opgehangen. Ze werden geïntimideerd omdat ze zich uitten voor de opvang van asielzoekers, bijvoorbeeld met een poster achter het raam.

Weggehaald

Van de ondervraagden met een politieke poster of vlag aan huis, kreeg dertien procent in het afgelopen jaar te maken met heftige of negatieve reacties. Meestal gaat het om opmerkingen van mensen in of buiten de buurt. Een kwart van de geënquêteerden die negatieve reacties kreeg heeft de poster of vlag weggehaald uit angst voor hun veiligheid, wat vaak gepaard gaat met een schuldgevoel.

Midden-Oosten

Los daarvan roepen ook de regenboogvlag van de LHBTIQ+-gemeenschap en vlaggen uit of uitingen over het Midden-Oosten negatieve reacties op, menen de ondervraagden. Het onderzoek ging echter niet in op welke negatieve reacties er zijn op specifieke uitingen, zoals Palestijnse of Israëlische vlaggen. Wel sluit de constatering dat uitingen over het Midden-Oosten aan bij het beeld dat Jonet.nl de laatste jaren ziet.

Mishandeling

In Rotterdam werd vorig jaar een bewoner mishandeld omdat hij een Israëlische vlag aan zijn balkon had opgehangen. Dat gebeurde nadat twee jongens de vlag van het balkonhek hadden gerukt en hij verhaal ging halen. Hij moest in het ziekenhuis aan zijn verwondingen worden behandeld. Toch liet hij zich niet uit het veld slaan, want de vlag van Israël preek later weer bij zijn woning.

Geweld

Eerder werd vermoedelijk ook een Joodse Amsterdamse mishandeld omdat ze een Israëlische vlag had uitgehangen. Twee mannen kwamen bij haar thuis verhaal halen en vielen aan. Ze wisten te ontkomen. Op het Krugerplein werden de ramen ingegooid van een andere Joodse bewoner die ook een Israëlische vlag over haar balkon had hangen. Ook werd er een brandbom naar de woning gegooid.

Museumnacht

Andersom leidt de Palestijnse vlag tot veel minder agressiviteit en geweld, maar soms wel tot discussie. In hetIn het Amsterdamse Verzetsmuseum was in 2023 tijdens Museumnacht een grote Palestijnse vlag te zien. Het doek werd geprojecteerd op een muur en werd gepresenteerd als teken van verzet. Na afloop kwamen hier kritische reacties op, waaronder een ingezonden stuk op Jonet.nl van Flory Neter.

Niet verboden

Burgers mogen bijvoorbeeld de Israëlische vlag het hele jaar door aan de gevel of woning hangen, want Nederland kent geen wet die het voeren van vlaggen van bevriende landen verbiedt. In Denemarken is dat anders. Daar geldt sinds 1 januari 2025 een nieuwe Wet op de Vlag (Lov om flagning), die de meeste buitenlandse vlaggen op Deens grondgebied verbiedt.

Deense regels

In Denemarken mogen alleen de vlaggen Duitsland en de Scandinavische landen worden uitgehangen. Voor Oekraïne geldt een uitzondering in verband met de oorlog aldaar. Alle andere vlaggen, waaronder die van Israël en van de Palestijnen, zijn verboden. Regenboogvlaggen, piratenvlaggen, logo’s en bedrijfs- of reclamevlaggen vallen niet onder deze wet en mogen wel worden gehesen.