Eensgezindheid in CIDI-debat, maar niet in Rode Hoed

Weggestopt in Amstelveen en met vrijwel alleen rechtse en christelijke partijen vond donderdagavond het grote CIDI-debat voor de Tweede Kamerverkiezingen plaats. Het traditionele debat werd overschaduwd door de situatie waar georganiseerd Joods Nederland zich momenteel in bevindt. Tegelijkertijd was er veel eensgezindheid onder de aanwezige politici, onder andere bij gebrek aan linkse partijen, die niet wilden komen.

Het had veel voeten in de aarde om dit debat te organiseren, vertelt directeur Naomi Mestrum van het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) aan de tweehonderd aanwezigen bij het verkiezingsdebat over het Midden-Oosten. Twee jaar geleden deden alle partijen die ertoe doen nog wel mee, dit keer willen alleen rechtse en christelijke partijen komen opdagen. D66 en CDA zijn de meest ‘linkse’ deelnemers. GroenLinks-PvdA had ‘andere prioriteiten’, net als de SP, de Partij voor de Dieren en Volt. Ook FvD en de PVV zijn afwezig.

Weigering

Het vinden van een locatie was eveneens moeilijk: dit verkiezingsdebat vond immers sinds jaren plaats in de Rode Hoed, maar die organisatie wilde er dit keer niet aan [de Rode Hoed is niet aangesloten bij de culturele organisaties die Israël boycotten, red.]. Veel andere zalen waren er ook niet voor te porren. Het CIDI moest daarom uitwijken naar een kantoorpand in Amstelveen, de plek waar georganiseerd Joods Nederland zich steeds meer bevindt en concentreert.

Blindheid

GeenStijl-scribent Timon Dias leidt het debat, dat zich vooral kenmerkt door een grote consensus over eigenlijk alle onderwerpen, waarbij Jan Paternotte (D66) het meest afwijkt van de rest. Het panel is het al snel eens dat er sprake is van onwil en een gebrek aan inzicht in de situatie van Israël. Don Ceder (ChristenUnie) noemt het geopolitieke blindheid en zegt dat Europa hierdoor weinig invloed op het Midden-Oosten heeft. Dat hebben we de afgelopen week bij het bestand tussen Israël en de Palestijnen wel gezien, zegt hij.

Die blindheid is er ook bij de tweestatenoplossing, zo horen we van meerdere sprekers. Paternotte wil deze oplossing ook, maar erkent dat er enorme struikelblokken zijn. Het publiek in de zaal denkt al een stuk verder: een peiling onder de aanwezigen laat zien dat ruim de helft na wil denken over alternatieven. BBB-lijsttrekker Caroline van der Plas verwoordt dat door te zeggen dat ze zich afvraagt of een tweestatenoplossing veilig kan zijn voor Israël.

Eén staat

Ceder komt terug op de geopolitieke blindheid: volgens hem bestaat de tweestatenoplossing niet in de hoofden van de Palestijnse bevolking. In hun ogen zou er maar één staat zijn, want er is immers recht op terugkeer. Daarom praten we te makkelijk over erkenning van een onafhankelijke Palestijnse staat, vindt Ceder, die bijval krijgt van Diederik van Dijk (SGP), die denkt dat Hamas dan alleen maar achterover hoeft te leunen en niet meer aan vrede hoeft te werken als zo’n onafhankelijke Palestijnse staat wordt erkend.

Deradicalisering

Van Dijk wijst ook op de brede beweging die Hamas is. Ceder vertelt dat er al twintig jaar geen verkiezingen zijn geweest op de West Bank, omdat die anders door de terreurclub gewonnen zouden worden. Dat heeft men in het Westen niet door. Er is een brede deradicalisering in de Palestijnse gebieden nodig. Van der Plas zegt dat de Palestijnen van jongs af aan leren dat Israël moet worden vernietigd.

Zestig procent van de zaal vindt het een lasterlijke beschuldiging om Israël het plegen van ‘genocide’ te verwijten. Alom instemming bij de meeste politici: Israël wordt op deze manier aangevallen terwijl het land zich verdedigt tegen terreur. Van der Plas voegt toe dat Israël ook het vrije Westen verdedigt. Er is simpelweg geen vooropgezet plan om mensen expres dood te maken zodat een volk verdwijnt. Ze krijgt applaus uit de zaal.

Voorzichtigheid

D66’er Paternotte vindt dat je heel voorzichtig moet zijn met de term ‘genocide’, maar hij ziet inmiddels te veel bewijs. Hij krijgt weerwoord van Derk Boswijk (CDA), die vindt dat het aan het internationaal gerechtshof is om dit te bepalen, maar volgens hem zijn er wel oorlogsmisdaden gepleegd. Het is de plicht juist bondgenoten daarop aan te spreken en internationaal recht in zo’n geval niet even in de ijskast te zetten.

Anderen valt het vooral op dat andere genocides, zoals recent de verdrijving van Armeniërs in Nagorno-Karabach, nauwelijks aandacht krijgen. Soedan is ook een voorbeeld: de aantallen slachtoffers liggen daar veel hoger.

Jodenhaat

Het debat eindigt met de vraag of antizionisme en antisemitisme met elkaar te maken hebben. Na de kleine verschillen eerder op de avond, is er nu enorme eensgezindheid: er is zeker een relatie tussen die begrippen, ze worden vermengd en lopen in elkaar over. SGP’er Van Dijk is het met de ruime meerderheid van de zaal eens dat antizionisme een dekmantel voor antisemitisme is.

Paternotte gaat het minst ver en heeft het over ‘een dunne lijn’ tussen de begrippen. CIDI-voorzitter Ronnie Eisenmann prijst hem: ze zijn het niet eens, maar de D66’er is er tenminste.